Tradycja święcenia pokarmów na Wielkanoc

Święcenie pokarmów na Wielkanoc to zwyczaj, który jest znany w Polsce od wieków. Jego początków upatruje się w czasach przedchrześcijańskich. Następnie we wczesnym średniowieczu został zaadoptowany przez chrześcijan. Błogosławiono wówczas żywność, m.in. chleb i jajka, którą następnie spożywano.

Reklama

W Polsce w czasach przed II wojną światową święconkę przygotowywali jedynie zamożni szlachcice z niektórych regionów Polski, jak Śląsk czy Kaszuby. Z czasem zwyczaj upowszechnił się w całym kraju, a obecnie jest piękną tradycją, w której biorą udział całe rodziny. Oprócz Polski zwyczaj święcenia pokarmów przed Wielkanocą jest praktykowany również w niektórych krajach lub ich regionach, np. w Austrii, Niemczech czy Słowenii.

W Wielką Sobotę wierni przynoszą do kościoła koszyczki z pokarmami do poświęcenia / Shutterstock

W Wielką Sobotę wierni przynoszą do kościoła wiklinowe koszyczki, ozdobione wstążkami, serwetkami i bukszpanem, w których znajdują się pokarmy przeznaczona do poświęcenia. Duchowny skrapia koszyczki wodą święconą, a następnie wierni zabierają je do domu, gdzie stanowią część wielkanocnego śniadania.

Co powinno się znaleźć w koszyczku wielkanocnym?

Pokarmy, które umieszcza się w koszyczku wielkanocnym, mają głębokie znaczenie symboliczne. Symbolizują one zmartwychwstanie Jezusa Chrystusa, a także odrodzenie, nowe życie, dostatek i inne ważne wartości w wierze chrześcijańskiej. Istnieje ściśle określona lista pokarmów, które składają się na tradycyjną święconkę.

Co włożyć do koszyczka wielkanocnego?

  • Chleb - symbol Ciała Chrystusa,
  • jajka - symbol nowego życia,
  • sól i pieprz - symbol pokory i prostego życia,
  • wędlina - symbol dostatku i płodności,
  • chrzan - symbol siły fizycznej,
  • babka wielkanocna - symbol doskonałości,
  • baranek z masła lub cukru - symbol ofiary złożonej przez Chrystusa i zwycięstwa nad śmiercią.
W koszyczku wielkanocnym powinny znaleźć się: chleb, jajka, wędlina, sól i pieprz, chrzan, babka wielkanocna i baranek / Shutterstock

Czego nie powinno się wkładać do koszyczka wielkanocnego?

Tradycje dotyczące zawartości koszyka wielkanocnego mogą różnić się w zależności od regionu Polski. Niektórzy władają do koszyczka również ser i masło, które symbolizują bliskość człowiek z naturą i dostatek.

Są jednak produkty, których nie powinno się wkładać do koszyczka ze święconką. Zdecydowanie nie powinien się w nim znaleźć alkohol, figurki i maskotki niezwiązane z Wielkanocą oraz przedmioty użytkowe. Niewiele osób wie, że do koszyczka nie powinno się wkładać czekoladowego zajączka. Zając nie ma nic wspólnego z chrześcijańską tradycją. Wiele osób umieszcza go w koszyczku z uwagi na to, że symbolizuje wiosnę, jednak nie należy on do wielkanocnego kanonu.

Jak przygotować koszyczek wielkanocny?

Przygotowanie koszyczka wielkanocnego najlepiej zacząć już w Wielki Piątek, by rano w Wielką Sobotę tylko włożyć do niego pokarmy i udać się do kościoła.

  • Przygotuj koszyczek. Oczyść go, jeśli jest taka potrzeba.
  • Przygotuj serwetki - czyste i świeże. Wyprasuj je.
  • Włóż jedną serwetkę na spód koszyczka.
  • Przygotuj wstążki lub koronki. Udekoruj nimi boki i rączkę koszyczka.
  • Jajka, które zamierzasz włożyć do koszyczka możesz ugotować i przyozdobić już w piątek.
  • W sobotę rano ozdób koszyczek gałązkami bukszpanu.
  • Włóż do koszyczka pokarmy. Starannie je poukładaj.
  • Nakryj koszyczek serwetką.
  • Dodaj dodatkowe ozdoby jeśli chcesz, np. świeże kwiaty.
Reklama

Czym przyozdobić koszyczek wielkanocny?

Koszyczek wielkanocny symbolizuje nowy początek, dostatek, obfitość i sytość. Można go przyozdobić, by pięknie się prezentował. Jednak warto zachować umiar i trzymać się tradycji. Koszyczek ze święconką można udekorować:

  • serwetkami,
  • wstążkami - białymi lub kolorowymi,
  • koronkami,
  • gałązkami bukszpanu lub borówki,
  • wiosennymi kwiatami.