Święconka to tradycja, która jest zakorzeniona w polskiej kulturze od dawna. Wiele osób nie wyobraża sobie świętowania Wielkiej Nocy bez wizyty w kościele w Wielką Sobotę, by poświęcić pokarmy przeznaczone na wielkanocne śniadanie. Często w tradycji święcenia pokarmów uczestniczą całe rodziny. Skąd się wzięła tradycja święcenia pokarmów? Co powinno się znaleźć w koszyczku wielkanocnym, a czego nie powinno się do niego wkładać?

Tradycja święcenia pokarmów na Wielkanoc

Święcenie pokarmów na Wielkanoc to zwyczaj, który jest znany w Polsce od wieków. Jego początków upatruje się w czasach przedchrześcijańskich. Następnie we wczesnym średniowieczu został zaadoptowany przez chrześcijan. Błogosławiono wówczas żywność, m.in. chleb i jajka, którą następnie spożywano.

Reklama

W Polsce w czasach przed II wojną światową święconkę przygotowywali jedynie zamożni szlachcice z niektórych regionów Polski, jak Śląsk czy Kaszuby. Z czasem zwyczaj upowszechnił się w całym kraju, a obecnie jest piękną tradycją, w której biorą udział całe rodziny. Oprócz Polski zwyczaj święcenia pokarmów przed Wielkanocą jest praktykowany również w niektórych krajach lub ich regionach, np. w Austrii, Niemczech czy Słowenii.

W Wielką Sobotę wierni przynoszą do kościoła wiklinowe koszyczki, ozdobione wstążkami, serwetkami i bukszpanem, w których znajdują się pokarmy przeznaczona do poświęcenia. Duchowny skrapia koszyczki wodą święconą, a następnie wierni zabierają je do domu, gdzie stanowią część wielkanocnego śniadania.

Reklama

Co powinno się znaleźć w koszyczku wielkanocnym?

Pokarmy, które umieszcza się w koszyczku wielkanocnym, mają głębokie znaczenie symboliczne. Symbolizują one zmartwychwstanie Jezusa Chrystusa, a także odrodzenie, nowe życie, dostatek i inne ważne wartości w wierze chrześcijańskiej. Istnieje ściśle określona lista pokarmów, które składają się na tradycyjną święconkę.

Co włożyć do koszyczka wielkanocnego?

  • Chleb - symbol Ciała Chrystusa,
  • jajka - symbol nowego życia,
  • sól i pieprz - symbol pokory i prostego życia,
  • wędlina - symbol dostatku i płodności,
  • chrzan - symbol siły fizycznej,
  • babka wielkanocna - symbol doskonałości,
  • baranek z masła lub cukru - symbol ofiary złożonej przez Chrystusa i zwycięstwa nad śmiercią.
święconka, koszyczek wielkanocny W koszyczku wielkanocnym powinny znaleźć się: chleb, jajka, wędlina, sól i pieprz, chrzan, babka wielkanocna i baranek / shutterstock

Czego nie powinno się wkładać do koszyczka wielkanocnego?

Tradycje dotyczące zawartości koszyka wielkanocnego mogą różnić się w zależności od regionu Polski. Niektórzy władają do koszyczka również ser i masło, które symbolizują bliskość człowiek z naturą i dostatek.

Są jednak produkty, których nie powinno się wkładać do koszyczka ze święconką. Zdecydowanie nie powinien się w nim znaleźć alkohol, figurki i maskotki niezwiązane z Wielkanocą oraz przedmioty użytkowe. Niewiele osób wie, że do koszyczka nie powinno się wkładać czekoladowego zajączka. Zając nie ma nic wspólnego z chrześcijańską tradycją. Wiele osób umieszcza go w koszyczku z uwagi na to, że symbolizuje wiosnę, jednak nie należy on do wielkanocnego kanonu.

Jak przygotować koszyczek wielkanocny?

Przygotowanie koszyczka wielkanocnego najlepiej zacząć już w Wielki Piątek, by rano w Wielką Sobotę tylko włożyć do niego pokarmy i udać się do kościoła.

  1. Przygotuj koszyczek. Oczyść go, jeśli jest taka potrzeba.
  2. Przygotuj serwetki - czyste i świeże. Wyprasuj je.
  3. Włóż jedną serwetkę na spód koszyczka.
  4. Przygotuj wstążki lub koronki. Udekoruj nimi boki i rączkę koszyczka.
  5. Jajka, które zamierzasz włożyć do koszyczka możesz ugotować i przyozdobić już w piątek.
  6. W sobotę rano ozdób koszyczek gałązkami bukszpanu.
  7. Włóż do koszyczka pokarmy. Starannie je poukładaj.
  8. Nakryj koszyczek serwetką.
  9. Dodaj dodatkowe ozdoby jeśli chcesz, np. świeże kwiaty.

Czym przyozdobić koszyczek wielkanocny?

Koszyczek wielkanocny symbolizuje nowy początek, dostatek, obfitość i sytość. Można go przyozdobić, by pięknie się prezentował. Jednak warto zachować umiar i trzymać się tradycji. Koszyczek ze święconką można udekorować:

  • serwetkami,
  • wstążkami - białymi lub kolorowymi,
  • koronkami,
  • gałązkami bukszpanu lub borówki,
  • wiosennymi kwiatami.