B12 – cicha siła twojego ciała i umysłu
Witamina B12 - rzadko o niej myślimy dopóki nie zaczniemy mieć poważnych problemów zdrowotnych. Co robi w organizmie?
- wspiera produkcję czerwonych krwinek,
- dba o prawidłowe funkcjonowanie układu nerwowego,
- bierze udział w przemianach energetycznych,
- wpływa na nastrój, koncentrację i odporność psychiczną.
Więc, jeśli czujesz się jak zombie, choć przespałaś noc, masz problemy z pamięcią, jesteś rozdrażniona, a każde wyjście z domu to wysiłek - bardzo możliwe, że to nie charakter, tylko biochemia. A dokładnie – niedobór B12.
Gdy brakuje B12 – objawy, które łatwo pomylić
Niedobory witaminy B12 rozwijają się powoli. Ciało przystosowuje się, maskując problem, aż w końcu przestaje dawać radę. Najczęstsze objawy:
- przewlekłe zmęczenie, nawet zaraz po przebudzeniu,
- uczucie „mgły w głowie” i trudności z koncentracją,
- osłabienie, bladość skóry, zawroty głowy,
- złe samopoczucie psychiczne, stany depresyjne,
- mrowienie w kończynach, drętwienie palców,
- trudności z połykaniem, a nawet zaburzenia równowagi.
Wiele osób latami myli to z wypaleniem zawodowym, wiosennym przesileniem albo stresem. A to często po prostu niedobór witaminy B12, który można uzupełnić.
Skąd bierzemy witaminę B12?
Witamina B12 występuje prawie wyłącznie w produktach pochodzenia zwierzęcego:
- mięso (zwłaszcza podroby),
- ryby i owoce morza,
- jaja,
- mleko i jego przetwory.
To oznacza, że weganie i niektórzy wegetarianie są szczególnie narażeni. Ale nie tylko oni! Niedobory dotyczą także:
- osób starszych,
- osób przyjmujących niektóre leki (np. metforminę, IPP),
- osób z zaburzeniami wchłaniania (np. przy chorobach żołądka lub jelit),
- kobiet w ciąży,
- osób z bardzo ubogą dietą lub zaburzeniami odżywiania.
Suplementacja B12 - kiedy, jak i czym?
Nawet jeśli jesz mięso – to nie zawsze wystarczy. Wchłanianie B12 zależy od stanu żołądka i obecności tzw. czynnika Castle’a, który chroni tę witaminę przed rozkładem. Dlatego osoby z ryzykiem niedoboru często potrzebują:
- suplementów podjęzykowych,
- kropli lub aerozoli,
- tabletek do ssania,
- a w cięższych przypadkach – zastrzyków z B12.
Uwaga na suplementację witaminy B12
Choć witamina B12 jest dostępna bez recepty, nie warto suplementować jej na własną rękę. Objawy jej niedoboru mogą być podobne do braków innych witamin lub minerałów, a także do symptomów chorób przewlekłych. Dlatego jeśli czujesz się osłabiony, masz zawroty głowy, mrowienie kończyn czy problemy z koncentracją, koniecznie skonsultuj się z lekarzem i wykonaj odpowiednie badania. Dopiero po postawieniu diagnozy można bezpiecznie wdrożyć leczenie lub suplementację.
Jak sprawdź czy masz niedobór witaminy B12?
Najprostszy sposób to badanie poziomu B12 we krwi – można je zrobić prywatnie lub na skierowanie. Witamina B12 nie daje spektakularnych objawów braku – ale gdy jej zabraknie, zaczynasz się dosłownie rozsypywać psychicznie i fizycznie. Więc jeśli jesteś ciągle zmęczona, nie ignoruj tego - zrób badania. Najlepiej wybierz się do lekarza, który doradzi jakie badania wykonać żeby dokładnie oznaczyć zawartość witaminy B12 w organizmie.
