Na sklepowych półkach zwykle możemy znaleźć 6 podstawowych rodzajów herbat. Każda z nich ma nieco inne właściwości i działanie, dlatego warto poznać poszczególne cechy tych naparów, aby wybrać najbardziej odpowiedni rodzaj dla siebie. Najpopularniejsza jest czarna herbata typu PU ERH, która długo dojrzewa oraz ma specyficzny ziemisty smak i ciemny kolor.

- Czarna herbata ma szereg cennych właściwości. Przede wszystkim jest pobudzająca dzięki zawartości dużej ilości teiny. Poprawi pracę układu pokarmowego zwłaszcza, gdy będziemy ją długo zaparzać. Obecność tanin w naparze pomorze załagodzić zatrucia pokarmowe i sprawi, ze herbata będzie miała działanie zapierające np. podczas biegunek. Obniży ciśnienie krwi i będzie działać przeciwzakrzepowo. Stosowana zewnętrznie ściągnie skórę, stąd polecana jest również na przetłuszczającą się cerę – mówi Monika Białasik, dietetyk Body Chief, firmy oferującej catering dietetyczny.

Innym popularnym rodzajem jest herbata zielona, która charakteryzuje się szybkim procesem przetwarzania, zaraz po zbiorze. Zielone listki zostają wysuszone i następnie podgrzane, co zapobiega rozpoczęciu procesów fermentacyjnych. Dzięki temu, że listki herbaty zielonej nie są poddawane temu procesowi, zachowują się w nich niemal wszystkie cenne substancje. Badania prowadzone na zielonej herbacie wykazały jej antynowotworowe działanie. To zasługa m.in. bardzo silnych przeciwutleniaczy, które chronią nasze DNA przed działaniem substancji kancerogennych. Regularne picie zielonej herbaty wzmacnia zęby i zmniejsza ryzyko powstania próchnicy. Właściwości te zawdzięcza obecności fluoru i wapnia. Zielona herbata zapobiega również stanom zapalnym dziąseł.

Coraz większym zainteresowaniem cieszy się biała herbata. Ten rodzaj liści podlega delikatnemu procesowi fermentowania, przez co zyskuje biały nalot oraz daje jasny i delikatny napar. Herbata ta jest najmniej przetworzoną postacią herbaty, co powoduje, że zawiera więcej składników odżywczych, niż herbata czarna lub zielona. Ponadto ma delikatny, lekko słodki smak.

Żółta herbata fermentowana jest mało popularna w Polsce. Do właściwości tego naparu zaliczyć można przede wszystkim jej niewielką zawartość teiny, której ma poniżej 1%, dzięki czemu możemy ją bezproblemowo pić wieczorami.

- Dzięki zawartości garbników, które posiadającą właściwości pielęgnacyjne dla skóry działa tonizująco i odświeżająco na cerę. Poprawia trawienie nie podrażniając żołądka, posiada też dowiedzione działanie oczyszczające organizmu - wyjaśnia Martyna Topolińska, dietetyk Body Chief.

Warto pośród herbat dostępnych na sklepowych półkach wybrać nieco mniej znaną odmianę jaką jest oolong, zwana tez herbata niebieską. Jej ważną właściwością jest zdolność do wzmacniania odporności organizmu. Podobnie jak herbata zielona i biała, oolong zawiera dużo przeciwutleniaczy mających zdolność walki z wolnymi rodnikami. To z kolei spowalnia procesy starzenia się oraz chroni przed chorobami nowotworowymi, a także udarami mózgu oraz miażdżycą tętnic. Kolejną korzyścią z picia herbaty oolong są zdrowe zęby i kości. Napar z herbaty oolong nie tylko pomaga utrzymać higienę jamy ustnej, ale również, co dowiedziono badaniami, zwiększa gęstość mineralną kości. Innym ciekawym odkryciem były wyniki badań przeprowadzonych w 2003 roku, które udowodniły, że herbata oolong reguluje poziom cukru i insuliny we krwi.

Wśród osób odchudzających się populara jest yerba mate, która wzmacnia skuteczność zdrowych diet, wpływając korzystnie na metabolizm i trawienie. Jednocześnie pomaga spalić zbędne kalorie. W yerbie znajduje się dużo antyoksydantów, które przyczyniają się do ogólnej poprawy stanu zdrowia.

- Picie herbaty usuwa z organizmu toksyny oraz ciepły napar może być pomocny przy diecie redukcyjnej żeby mieć większą kontrolę lub zniwelować uczucie głodu – tłumaczy Monika Białasik, dietetyk Body Chief.

Naukowcy potwierdzili, że yerba mate ma właściwości przeciwutleniające, przeciwzapalne, przeciwnowotworowe, pobudzające, przeciwgrzybiczne. Co więcej, wpływa ochronnie na serce, a także obniża poziom złego cholesterolu, wspomaga trawienie, pobudza wydzielanie żółci i może być pomocą w unikaniu powikłań przy cukrzycy.

Aby wydobyć wszystkie właściwości z naparu herbacianego należy postępować według określonych zasad zaparzenia herbaty. Jest to istoty element, dzięki któremu otrzymamy właściwy smak herbaty przy zachowaniu dobroczynnych właściwości. Działanie herbaty zależy m.in. od długości jej parzenia.

- W pierwszych 30 sekundach od zaparzenia uwalniają się olejki eteryczne, natomiast po około 60 sekundach teina czyli substancja pobudzająca, odpowiednik kofeiny w kawie. Jeśli herbata ma spełniać funkcję zamiennika kawy i mieć właściwości pobudzające należy ją parzyć do 2 minut. Im dłuższe parzenie liści herbaty tym mocniejszy, bardziej gorzki i cierpki smak ze względu na zwiększającą się ilość garbników w naparze - mówi Monika Białasik.

Nie powinno się zostawiać zaparzonych wcześniej liści na dłuższy okres czasu w filiżance lub czajniku, ponieważ będą one ekstrahować i tym samym wydzielać szkodliwe substancje. Właściwe jest również zaparzanie herbaty robiąc z niej esencje lub za pomocą różnego rodzaju zaparzaczy (szczypce, papierowe filtry, teamakery, dzbanki).

Najlepsza do parzenia herbaty jest woda źródlana, pozbawiona minerałów. Temperatura parzenia herbaty oraz czas parzenia powinien być zależny od jej rodzaju. Co ciekawe, nigdy nie należy parzyć herbaty we wrzątku. Najwyższej temperatury wymaga czarna herbata (około 98˚) następnie oolong wymaga (od 90˚C do 95˚C). Żółta i biała herbata wymaga temperatury z zakresu 75˚C - 85˚C stopni. Natomiast herbata zielona może być nawet parzona już z w 60 ˚C, jednak z preferencją na zakres temperatury od 60˚C - 80˚C.
Warto również wiedzieć, że cukier zabija cenne właściwości herbat, dlatego tak ważne jest, aby nie słodzić naparu. Dzięki temu poznamy prawdziwy aromatyczny smak i zachowamy cenne właściwości zdrowotne. Jeżeli chcemy pozbyć się z herbaty , która pobudza organizm wystarczy dolać do niej mleka, które zneutralizuje ten składnik.

Kobiety w ciąży oraz dzieci nie powinny pić długo parzonej herbaty, ponieważ duża zawartość teiny może niekorzystnie wpływać na organizm. Naturalnie bezteinową herbatą jest rooibos, będzie on również bezpieczny do parzenia w porze wieczornej dla osób, które są wrażliwe na właściwości pobudzające teiny.

Dzienna porcja herbaty nie powinna przekraczać czterech-pięciu filiżanek. Pozostałą ilość dziennej podaży płynów powinna stanowić woda. Niestety jak z większością rzeczy, gdy spożywamy ją w nadmiarze może szkodzić i podrażniać błonę śluzową, co negatywnie wpływa na wchłanianie składników pokarmowych. Co więcej, nadmiar garbników obecnych w herbacie neutralizuje witaminę B1 co przyczynia się do powstania zmęczenia, apatii, nudności, jadłowstrętu.

Herbata nie tylko pozwala zaspokoić pragnienie, potrafi uspokoić, dodać energii, chronić przed chorobami, zmniejszyć masę ciała, dlatego warto ją pić dla zdrowia. Pamiętajmy, żeby nie niszczyć jej zdrowotnych właściwości cukrem, który sam w sobie czyni wiele złego dla naszego organizmu. Codzienne picie herbaty wzmocni organizm i doda potrzebnej energii. Dlatego warto sięgać po ten popularny i drogocenny dla zdrowia napar.