Pracownik uzyskał prawidłową informację w dziale kadr swojego zakładu pracy. Nie powinien jednak się obawiać utraty wynagrodzenia za pracę, bowiem miesięczny zasiłek macierzyński wynosi 100 proc. podstawy wymiaru zasiłku (art. 31 ust. 1 ustawy z 25 czerwca 1999 r. o świadczeniach pieniężnych z ubezpieczenia społecznego w razie choroby i macierzyństwa – dalej ustawa).

Kolejne nowelizacje kodeksu pracy przyznały ojcu dziecka szereg uprawnień z tytułu rodzicielstwa i sprawowania osobistej opieki nad dzieckiem. Przepisy kodeksu pracy uprawniające ojca dziecka do sprawowania opieki nad dzieckiem zostały skorelowane z przepisami ustawy o świadczeniach pieniężnych z ubezpieczenia społecznego w razie choroby i macierzyństwa. Pracownik ma prawo skorzystać z urlopu ojcowskiego w wymiarze dwóch tygodni do czasu ukończenia przez dziecko 12. miesięca życia. W tym celu powinien złożyć pisemny wniosek u pracodawcy w terminie nie krótszym niż siedem dni przed rozpoczęciem korzystania z urlopu. Pracodawca jest obowiązany uwzględnić wniosek pracownika (art. 1823 k.p.).

Przez okres dwutygodniowego urlopu ojcowskiego przysługuje zasiłek macierzyński. Istotne jest, że uprawnienie do korzystania z urlopu ojcowskiego jest niezależne od tego, czy w tym samym czasie z urlopu macierzyńskiego korzysta matka dziecka. Pracownikowi będzie zatem przysługiwał zasiłek macierzyński nawet wtedy, gdy w tym samym czasie matka dziecka będzie przebywać na urlopie macierzyńskim i pobierać z tego tytułu zasiłek. Pracownik będzie zatem mógł wykorzystać te dwa tygodnie urlopu ojcowskiego np. bezpośrednio po porodzie, aby pomóc matce dziecka i zachowa za ten okres prawo do zasiłku macierzyńskiego.

Inaczej będzie w odniesieniu do urlopu macierzyńskiego, który pracownik planuje wykorzystać w zastępstwie matki dziecka. Zgodnie z art. 180 par. 5 k.p., pracownica, po wykorzystaniu po porodzie co najmniej 14 tygodni urlopu macierzyńskiego, ma prawo zrezygnować z pozostałej części tego urlopu. W takim przypadku niewykorzystanej części urlopu macierzyńskiego udziela się pracownikowi ojcu wychowującemu dziecko na jego pisemny wniosek. Pracownik będzie zatem mógł wykorzystać urlop macierzyński, jeżeli matka dziecka zrezygnuje z pozostałej jego części. Wówczas wypłacane będzie tylko jedno świadczenie z ubezpieczenia społecznego – na rzecz ojca dziecka. W myśl bowiem art. 29 a ustawy zasiłek macierzyński przysługuje również ubezpieczonemu ojcu dziecka przez okres ustalony przepisami kodeksu pracy jako okres urlopu macierzyńskiego przysługującego pracownikowi ojcu wychowującemu dziecko.

Dodatkowo oprócz przewidzianych prawem 20 tygodni urlopu macierzyńskiego (w przypadku urodzenia jednego dziecka przy jednym porodzie) jedno z rodziców może wykorzystać dodatkowy urlop macierzyński, który w 2011 roku wynosi sześć tygodni. Pracownik może zatem złożyć nie później niż na siedem dni przed rozpoczęciem korzystania z urlopu wniosek o dodatkowe sześć tygodni urlopu macierzyńskiego. Za cały ten okres pracownikowi przysługiwał będzie zasiłek macierzyński w wysokości 100 proc. podstawy wymiaru.

Podstawa prawna

Art. 29 a, art. 31 ustawy z 25 czerwca 1999 r. o świadczeniach pieniężnych z ubezpieczenia społecznego w razie choroby i macierzyństwa (t.j. Dz. U. z 2010 r. nr 77 poz. 512).

Art. 180 par. 5, art. 182 {3} ustawy z 26 czerwca 1974 r. – Kodeks pracy (t.j. Dz.U. z 1998 r. nr 21, poz. 94 z późn. zm.).